Schronisko turystyczne jest obiektem związanym nieodłącznie z turystyką. Jego głównym celem jest zapewnienie miejsca noclegowego i wypoczynku, a czasem po prostu ochrony przed złymi warunkami atmosferycznymi. Zazwyczaj schroniska posiadają lokale gastronomiczne, a dodatkowo punkt informacji turystycznej, służbę ratowniczą, wypożyczalnię sprzętu. Nie wszystkie schroniska muszą posiadać bazę noclegową., czasem to po prostu puste wiaty chroniące przed deszczem i wiatrem. Można w nich nocować, ale warunki nie należą do przyjemnych. Śpiwory i jedzenie należy posiadać własne. Zazwyczaj korzystają z nich osoby zajmujące się aktywnie turystyką. Schroniska turystyczne powstają zazwyczaj na często uczęszczanych szlakach. Panuje w nich niepisana zasada, że każdy przybywający może tutaj przenocować i odpocząć, choćby warunki były bardzo prymitywne. Również na terenach mniej dostępnych występują schroniska, czasem jako małe bacówki, czasem zagospodarowujące budynki, które nie są do niczego potrzebne i niszczeją. Często występują one na stokach gór i wzniesień jako miejsca, do których zdąża strudzony całodniowym wysiłkiem turysta. Bywa, że posiadają one własne tarasy widokowe, z których rozpościerają się piękne panoramy na górzystą okolicę. Schroniska mogą być zarówno małymi obiektami przeznaczonymi do użytku kilku osób, jak i wielkimi budynkami przygotowanymi na przyjęcie kilkudziesięciu ludzi Specyficzną odmianą są „chatki studenckie” otwarte weekendami i latem. Obiekty nazywane Domami Turysty nie zaliczają się do schronisk, ponieważ nie spełniają odpowiednich norm prawnych.